Home / Tài liệu môn Ngữ văn / Văn mẫu hay lớp 11 / Bình giảng bài thơ Chạy giặc của Nguyễn Đình Chiểu

Bình giảng bài thơ Chạy giặc của Nguyễn Đình Chiểu

Chạy giặc của Nguyễn Đình Chiểu đã tái hiện đầy chân thực khung cảnh loạn lạc của người dân Việt Nam trước sự xâm lược tàn bạo của thực dân Pháp. Dựa vào những ý hiểu của mình, anh/chị hãy bình giảng bài thơ Chạy giặc của Nguyễn Đình Chiểu.

I. Dàn ý chi tiết

1.

Hướng dẫn

Mở bài

Giới thiệu bài thơ: “Chạy giặc” là bài thơ tiêu biểu của Nguyễn Đình Chiểu viết về sự kiện lịch sử đau thương khi thực dân Pháp nổ súng tấn công thành Gia Định

2. Thân bài

– Trong hai câu đề,  Nguyễn Đình Chiểu đã tái hiện chân thực hoàn khung cảnh hoảng loạn, tan tác khi nghe tiếng súng xâm lược.

+ Tiếng súng nổ ra đột ngột bất ngờ khiến cho khung cảnh huyên náo, nhộn nhịp của phiên chợ trở nên hoảng loạn đến tột độ, người dân sợ hãi bỏ chạy tạo nên khung cảnh loạn lạc, rối ren vô cùng căng thẳng.

+ hình ảnh bàn cờ vừa gợi liên tưởng đến hình ảnh tả thực về bàn cờ đang chơi dở dang thì bị bỏ dở để gợi tính chất bất ngờ, dữ dội của tình cảnh.

– Hai câu thơ thực, Nguyễn Đình Chiểu tiếp tục miêu tả khung cảnh chạy giặc trong hoảng hốt, kinh hoàng của người dân

+ Đảo động từ “bỏ nhà”, “mất ổ” lên đầu câu Nguyễn Đình Chiểu đã tạo được hiệu ứng nghệ thuật đặc biệt cho câu thơ

+ Những đứa trẻ vô tội nghe tiếng súng Tây thì sợ hãi chạy toán loạn, đàn chim mất tổ dáo dát bay, tất cả tạo nên một cục diện rối rắm, tang thương của cuộc sống và thế sự.

>> Xem thêm:  Suy nghĩ của em về vấn đề “ vì cái gì ta sống trên đời”

– Hai câu luận nhà thơ lại hướng đến hai địa danh cụ thể: Bến Nghé, Đồng Nai. Đây vốn là những vùng đất trù phú, những trung tâm mua bán sầm uất, phát triển b ậc nhất nhưng bom đạn của kẻ thù đã phá hủy toàn bộ.

– Hai câu kết, nhà thơ bộc lộ sự trăn trở với vận mệnh đất nước, về số phận tương lai của những  người dân vô tội

3. Kết bài

Chạy giặc là bài ca yêu nước điển hình cho tình yêu và tấm lòng của Nguyễn Đình Chiểu cho dân cho nước, bài thơ đã mang đến cho chúng ta một cái nhìn hiện thực rõ nét về tình cảnh đất nước trong những năm 1958 – 1959 đồng thời bộc lộ được tinh thần yêu nước, thương dân của cụ đồ Chiểu.

II. Bài tham khảo

“Chạy giặc” là bài thơ tiêu biểu của Nguyễn Đình Chiểu viết về sự kiện lịch sử đau thương khi thực dân Pháp nổ súng tấn công thành Gia Định, bài thơ cũng thể hiện được thái độ căm ghét của Nguyễn Đình Chiểu với thực dân Pháp và sự đồng cảm sâu sắc đối với nhân dân.

Trong hai câu đề,  Nguyễn Đình Chiểu đã tái hiện chân thực hoàn khung cảnh hoảng loạn, tan tác khi nghe tiếng súng xâm lược:

“Tan chợ vừa nghe tiếng súng Tây

Một bàn cờ thế phút sa tay”

binh giang bai tho chay giac cua nguyen dinh chieu - Bình giảng bài thơ Chạy giặc của Nguyễn Đình Chiểu
Bình giảng bài thơ Chạy giặc của Nguyễn Đình Chiểu

Tiếng súng nổ ra đột ngột bất ngờ khiến cho khung cảnh huyên náo, nhộn nhịp của phiên chợ trở nên hoảng loạn đến tột độ, người dân sợ hãi bỏ chạy tạo nên khung cảnh loạn lạc, rối ren vô cùng căng thẳng. Không gian yên bình của cuộc sống bị phá vỡ “Một bàn cờ thế phút sa tay”, hình ảnh bàn cờ vừa gợi liên tưởng đến hình ảnh tả thực về bàn cờ đang chơi dở dang thì bị bỏ dở để gợi tính chất bất ngờ, dữ dội của tình cảnh. Hơn hết, hình ảnh bàn cờ còn ẩn dụ cho cuộc đối kháng giữa quan quân triều đình với quân xâm lược. Tiếng súng rền trời cũng là báo hiệu cho sự thất thế của quân lính triều đình trong việc bảo vệ đất nước.

>> Xem thêm:  Suy nghĩ của anh chị về số của mình đã được an bài sẵn từ khi sinh ra

Hai câu thơ thực, Nguyễn Đình Chiểu tiếp tục miêu tả khung cảnh chạy giặc trong hoảng hốt, kinh hoàng của người dân:

“Bỏ nhà lũ trẻ lơ xơ chạy

Mất ổ đàn chim dáo dát bay”

Đảo động từ “bỏ nhà”, “mất ổ” lên đầu câu Nguyễn Đình Chiểu đã tạo được hiệu ứng nghệ thuật đặc biệt cho câu thơ khi không chỉ gợi ra tình thế nguy cấp, trạng thái hoảng sợ đến đáng thương của con người mà còn lên án mạnh mẽ đối với tội ác của quân giặc. Những đứa trẻ vô tội nghe tiếng súng Tây thì sợ hãi chạy toán loạn, đàn chim mất tổ dáo dát bay, tất cả tạo nên một cục diện rối rắm, tang thương của cuộc sống và thế sự.

“Bến Nghé của tiền tan bọt nước

Đồng Nai tranh ngói nhuốm màu mây”

Hai câu luận nhà thơ lại hướng đến hai địa danh cụ thể: Bến Nghé, Đồng Nai. Đây vốn là những vùng đất trù phú, những trung tâm mua bán sầm uất, phát triển b ậc nhất nhưng bom đạn của kẻ thù đã phá hủy toàn bộ. Chúng cướp bóc, trấn lột tiền của, tài sản một cách vô lí “của tiền tan bọt nước”, chúng châm lửa đốt làng đốt xóm làm không khí tang thương, u ám bao phủ cả bầu trời “nhuốm màu mây”, đó không chỉ là khói đen của những ngôi nhà bị đốt mà còn là sự u ám của thế sự, của lòng người trước biến động dữ dội của đất nước.

>> Xem thêm:  Giới thiệu về Hồ Biểu Chánh – tác giả của tác phẩm Cha con nghĩa nặng

Hai câu kết, nhà thơ bộc lộ sự trăn trở với vận mệnh đất nước, về số phận tương lai của những  người dân vô tội:

Hỏi trang dẹp loạn rày đâu vắng

Nỡ để dân đen mắc nạn này

Trang dẹp loạn là những người anh hùng có thể dẹp bỏ tai họa, bảo vệ cho cuộc sống của người dân. Mỗi khi đất nước loạn lạc thì những trang anh hùng sẽ xuất hiện. Thế nhưng trước thế sự rối ren, đa đoan như hiện tại thì trang anh hùng ở đâu? Triều đình phong kiến, những người tự xưng mẫu nghi thiên hạ lại là những kẻ hèn nhát, chấp nhận bán nước để đổi lấy sự yên bình cho bản thân.

Câu thơ là lời lên án đối với sự nhu nhược, hèn nhát của triều đình đồng thời thể hiện khát vọng về một tương lai tương sáng của đất nước.

Chạy giặc là bài ca yêu nước điển hình cho tình yêu và tấm lòng của Nguyễn Đình Chiểu cho dân cho nước, bài thơ đã mang đến cho chúng ta một cái nhìn hiện thực rõ nét về tình cảnh đất nước trong những năm 1958 – 1959 đồng thời bộc lộ được tinh thần yêu nước, thương dân của cụ đồ Chiểu.

Check Also

hinh anh nu sinh hot girl cap 2 310x165 - Nhà văn tồn tại ở trên đời có lẽ trước hết là để làm công việc như kẻ nâng giấc cho những người cùng đường, tuyệt lộ, bị cái ác hoặc số phận đen đủi dồnđến chân tường để bênh vực cho những con người không còn có ai để bênh vực

Nhà văn tồn tại ở trên đời có lẽ trước hết là để làm công việc như kẻ nâng giấc cho những người cùng đường, tuyệt lộ, bị cái ác hoặc số phận đen đủi dồnđến chân tường để bênh vực cho những con người không còn có ai để bênh vực

Nhà văn tồn tại ở trên đời có lẽ trước hết là để làm công …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *